- khi cùng nhân (chia) cả tử số và mẫu số với cùng một số tự nhiên lớn hơn 1 ta được một phân số mới bằng phân số đã cho.
- khi cả tử số và mẫu số cùng được gấp (giảm) bao nhiêu lần thì hiệu và tổng của chúng cũng được gấp (giảm) bấy nhiêu lần.
💡 cách giải:
bước 1: đọc đề bài xác định đại lượng không bị thay đổi và đại lượng bị thay đổi.
bước 2: so sánh đại lượng bị thay đổi với đại lượng không bị thay đổi (một đại lượng ở hai thời điểm khác nhau).
bước 3: tìm phân số ứng với số đơn vị bị thay đổi.
bước 4: tìm đại lượng không bị thay đổi và đại lượng bị thay đổi.
ví dụ: một đàn vịt có một số con ở trên bờ và số con lại đang bơi dưới ao.biết số vịt trên bờ bằng ! 1/4 số vịt đang bơi dưới ao. khi có 2 con vịt từ dưới ao lên trên bờ thì số vịt trên bờ bằng ! 1/5 số vịt dưới ao. hỏi đàn vịt có bao nhiêu con và ban đầu trên bờ có bao nhiêu con?
bài giải
bước 1: (xác định đại lượng không thay đổi: tổng số đàn vịt
xác định đại lượng thay đổi: số vịt trên bờ và số vịt dưới ao)
bước 2: so sánh đại lượng bị thay đổi với đại lượng không thay đổi (một đại lượng ở hai thời điểm khác nhau)
số vịt trên bờ lúc đầu bằng:
1 : (1 + 3) = ! 1/4 (tổng số đàn vịt)
số vịt trên bờ lúc sau bằng:
1 : (1 + 2) = ! 1/4 (tổng số đàn vịt)
bước 3: (tìm phân số ứng với số đơn vị bị thay đổi)
phân số ứng với 2 con vịt là:
! 1/4 - ! 1/4 = ! 1/12 (tổng số đàn vịt)
bước 4: (tìm đại lượng bị thay đổi và đại lượng không bị thay đổi)
tổng số đàn vịt có:
2 : ! 1/12 = 24 (con)
số vịt trên bờ ban đầu là:
! 1/4 x 24 = 6 (con)
đáp số: 24 con vịt, 6 con vịt trên bờ.
- Bài 1:: một giá sách có hai ngăn, số sách ở ngăn dưới bằng ! 3/4 số sách ở ngăn trên. nếu ngăn dưới bớt đi 11 quyển thì số sách ngăn dưới bằng 1/3 số sách ở ngăn trên. hỏi trên giá có bao nhiêu quyển sách?
- Bài 2:: lớp 5a có số học sinh bằng ! 1/4 số học sinh của lớp. nếu lớp 5a bớt đi 2 bạn nữ thì số học sinh nữ bằng ! 1/4 số học sinh cả lớp. hỏi lớp 5a có bao nhiêu học sinh?
- Bài 3:: lớp 5a có số học sinh nữ bằng ! 2/3 số học sinh nam. nếu hai bạn nữ chuyển đi và thay vào đó là hai bạn nam thì số học sinh nữ bằng 1/3 số học sinh nam. tìm số học sinh lớp 5a.
- Bài 4:: một giá sách gồm hai ngăn. số sách ở ngăn dưới bằng 3/5 số sách ở ngăn trên. nếu thêm 15 cuốn sách vào ngăn trên thì số sách ở ngăn trên bằng 4/5 số sách ở ngăn dưới. hỏi giá sách có bao nhiêu quyển?
- Bài 5:: giờ ra chơi, lớp 5a có số học sinh trong lớp bằng ! 1/4 số học sinh ngoài
- sân. nếu có hai bạn từ trong lớp ra sân thì số học sinh trong lớp bằng ! 1/2 số học sinh ngoài sân. tính số học sinh lớp 5a?
- Bài 6:: giờ ra chơi, lớp 5a có số học sinh trong lớp bằng ! 1/4 số học sinh ngoài sân. nếu số học sinh trong lớp bớt đi 2 em và số học sinh ngoài sân giữ nguyên thì số học sinh trong lớp bằng ! 1/4 số học sinh ngoài sân. tính số học sinh lớp 5a?
- Bài 7:: giờ ra chơi, lớp 5b có số học sinh trong lớp bằng ! 1/4 số học sinh ngoài sân. nếu số
- học sinh ngoài sân được tăng 12 em và giữ nguyên số học sinh trong lớp thì số học sinh trong lớp bằng ! 1/4 số học sinh ngoài sân. tính số học sinh lớp 5b?
- Bài 8:: giờ ra chơi, lớp 5b có số học sinh trong lớp bằng ! 1/4 số học sinh cả lớp. nếu số học
- sinh trong lớp bớt đi 2 em và giữ nguyên số học sinh ngoài sân thì số học sinh trong lớp bằng ! 1/2 số học sinh cả lớp. tính số học sinh lớp 5b?
- Bài 9:: đầu năm học, số đội viên trường em bằng ! 1/4 số học sinh còn lại của trường. đến cuối học kì i trường kết nạp thêm 210 học sinh vào đội nên số học sinh còn lại của trường bằng ! 2/3 số đội viên của trường. hỏi đến cuối học kì i, số đội viên của trường là bao nhiêu em? biết số học sinh của trường không thay đổi.
- Bài 10: : một người bán một tấm vải được lãi ! 1/2 giá mua. nếu người đó bán tấm vải cao hơn 40 000 đồng nữa thì số tiền lãi bằng ! 1/2 giá bán. hỏi tấm vải đó được bán với giá bao nhiêu tiền?
- Bài 11:: hiện nay, tuổi con bằng ! 1/4 tuổi cha. sau 15 năm nữa thì tuổi con bằng ! 1/3 tuổi cha. tính tuổi của mỗi người hiện nay?
- Bài 12: : hiện nay tuổi mẹ gấp 4 lần tuổi con. năm năm sau tuổi mẹ gấp 3 lần tuổi con. tính tuổi hiện nay của mỗi người?
- Bài 13:: trong một buổi cắm trại, số nhi đồng được tham gia bằng 20% số thiếu niên. khi đồng diễn thể dục có 120 bạn thiếu niên tham gia nên số nhi đồng bằng 50% số thiếu niên còn lại. hỏi trong buổi cắm trại đó có bao nhiêu thiếu niên? bao nhiêu nhi đồng?
- Bài 14: : học sinh lớp 5a đi tham quan bảo tàng lịch sử với dự định số em nữ bằng 25% số em nam, nhưng khi chuẩn bị đi có 1 em nữ phải nghỉ nên 1 em nam đi thay. do đó số em nữ chỉ bằng 20% số em nam. hỏi có bao nhiêu em nữ và bao nhiêu em nam đi tham quan?
- Bài 15: : trong năm học vừa qua, một lớp 5 chuyên toán có tỉ lệ học sinh giỏi học kì i là 35%, học kì ii là 37,5% . hỏi số học sinh giỏi học kì ii của lớp đó là bao nhiêu? (số học sinh lớp đó giữ nguyên từ đầu đến cuối năm học).
Dạng 5: Những bài toán dùng đơn vị quy ước (Công việc chung & Vòi nước chảy)
ví dụ: chú công nhân thứ nhất sửa xong một đoạn đường trong 4 giờ. chú công nhân thứ hai sửa xong đoạn đường đó trong 6 giờ. nếu cả hai chú công nhân đều cùng làm một lúc thì hết bao lâu sẽ xong đoạn đường đó ?
bài giải
một giờ chú công nhân thứ nhất sửa được:
1:4 = ! 1/4 (đoạn đường)
một giờ chú công nhân thứ hai sửa được:
1:6 = ! 1/6 (đoạn đường)
một giờ cả hai chú công nhân sửa được
! 1/4 +! 1/6 = ! 5/12 (đoạn đường)
nếu cả hai chú công nhân cùng làm thì thời gian để hai chú sửa xong đoạn đường là:
1: ! 5/12 = 12/5 (giờ) = 2 giờ 24 phút.
đáp số: 2 giờ 24 phút.
- Bài 1:: ở một cái bể có hai vòi nước. vòi thứ nhất chảy vào đầy bể sau 5 giờ, vòi thứ hai chảy vào đầy bể sau 7 giờ. nếu bể không có nước, mở cả hai vòi cùng một lúc thì bao lâu bể đầy ?
- Bài 2:: ở một cái bể có hai vòi nước, vòi 1 chảy vào và vòi 2 tháo ra. nếu bể cạn vòi thứ nhất chảy vào đầy bể sau 5 giờ. nếu bể đầy nước vòi thứ hai sẽ tháo ra cạn bể sau 7 giờ. hiện tại bể không có nước, mở cả hai vòi nước cùng một lúc thì bao lâu đầy bể?
- Bài 3:: ở một cái bể có hai vòi a và b chảy vào, vòi c tháo nước ra. một mình vòi a chảy vào đầy bể sau 6 giờ, một mình vòi b chảy đầy bể sau 5 giờ. nếu bể đầy nước mở vòi c thì sau 3 giờ bể cạn. giả sử bể không có nước, mở 3 vòi cùng một lúc, hỏi sau bao lâu bể đầy nước?
- Bài 4:: hai người cùng đắp một nền nhà thì phải mất 4 ngày mới xong. nếu một mình người thứ nhất đắp thì phải mất 6 ngày mới xong. hỏi nếu một mình người thứ 2 đắp thì phải mất mấy ngày mới xong?
- Bài 5:: một cái bể có hai vòi nước cùng chảy vào, nếu bể cạn mở cả hai vòi cùng một lúc thì sau 3 giờ bể đầy. nếu chỉ mở vòi thứ nhất thì sau 8 giờ bể đầy. hỏi nếu chỉ mở nguyên vòi thứ hai thì sau bao lâu bể mới đầy?
- Bài 6: : một xe ô tô chuyển trong 14 giờ thì hết số gạo ủng hộ một địa phương bị thiên tai. nếu xe thứ hai cùng vận chuyển thì chỉ trong 6 giờ là xong. hỏi nếu một mình xe thứ hai vận chuyển thì hết bao lâu mới chuyển hết số gạo?
- Bài 7:: thành và tâm cùng làm chung một công việc thì phải mất 7 giờ mới xong. nhưng sau khi hai người đã làm chung được 5 giờ thì thành bị ốm phải nghỉ chỉ còn mình tâm làm nên tâm phải làm trong 6 giờ nữa mới xong. hỏi nếu mỗi người chỉ làm một mình thì mất mấy giờ mới xong?
- Bài 8:: hai người thợ cùng làm chung một công việc thì sau 5 giờ sẽ xong. sau khi làm được 3 giờ thì người thợ cả bận việc riêng phải nghỉ còn một minh ngời thợ thứ hai phải làm nốt công việc đó trong 6 giờ hỏi nếu mỗi ngời làm một mình thì mất mấy giờ nữa mới xong công việc đó?
- Bài 9: : ba người thợ nhận làm chung một công việc. người thứ nhất làm một mình thì sau 10 giờ sẽ xong công việc đó. người thứ hai làm một mình thì phải mất 12 giờ mới xong. người thứ ba làm một mình thì phải mất 15 giờ mới xong. hỏi nếu cả ba người cùng làm thì sau mấy giờ sẽ xong công việc?
- Bài 10: : ba vòi cùng chảy vào bể không có nước trong hai giờ. sau đó tắt vòi thứ nhất để hai vòi còn lại tiếp tục chảy trong một giờ rồi tắt vòi thứ hai. hỏi vòi thứ 3 chảy thêm bao nhiêu giờ nữa thì đầy bể? biết nếu chảy riêng từng vòi vào bể không có nước thì vòi 1 chảy đầy bể trong 9 giờ, vòi 2 chảy đầy bể trong 12 giờ, vòi 3 chảy đẩy bể trong 18 giờ?
- Bài 11: : hai người khởi hành cùng một lúc, một người từ a, một người từ b đi ngược chiều thì sau 8 giờ sẽ gặp nhau. nhưng sau khi đi được 5 giờ thì người đi từ a hỏng xe phải dừng lại sửa. người đi từ b phải đi tiếp 9 giờ nữa mới gặp người đi từ a. hỏi nếu mỗi người đi một mình thì phải bao nhiêu lâu mới hết quãng đường ab?
- Bài 12: : có một cái bể, nếu cho một vòi a chảy vào thì sau 4 giờ bể sẽ đầy. có một vòi b cách đáy bể bằng ! 1/4 chiều cao bể, nếu bể đầy nước mà mở vòi b đóng vòi a thì sau 3 giờ vòi b không chảy được nữa, giả sử bể không có nước mở cả hai vòi thì sau bao lâu bể đầy?
- Bài 13: : có một cái bể được lắp hai vòi. khi bể cạn nếu mở vòi thứ nhất thì sau 9 giờ bể đầy. khi bể đầy mở vòi thứ 2 sau 18 giờ bể cạn. bể đang có ! 2/3 nước nếu mở cả hai vòi thì sau bao lâu bể đầy?
- Bài 14: : người thứ nhất một mình có thể hoàn thành công việc trong 25 ngày, người thứ hai hoàn thành công việc đó trong 20 ngày, người thứ ba hoàn thành công việc đó trong 24 ngày. cả ba người cùng làm trong 2 ngày, sau đó chỉ còn người thứ ba làm tiếp trong 6 ngày rồi người thứ nhất trở lại cùng một người thứ tư và cả ba người cùng làm thêm 4 ngày nữa thì xong công việc. hỏi nếu một mình người thứ tư làm thì phải mất bao nhiêu ngày mới xong công việc?
- Bài 15:: ba người cùng làm một công việc. nếu chỉ có người thứ nhất và người thứ hai cùng làm thì phải mất 15 giờ mới xong công việc. nếu chỉ có người thứ hai và người thứ ba làm thì phải mất 20 ngày mới xong công việc. nếu chỉ có người thứ nhất và người thứ ba làm thì phải mất 12 giờ mới xong công việc.
- a) hỏi cả ba người cùng làm thì sau mấy ngày mới xong công việc?
- b) nếu mỗi người cùng làm một mình sau mấy giờ mới xong công việc đó?
- Bài 16:: a và b cùng hoàn thành một công việc mất 3 giờ. b và c cùng hoàn thành công việc đó mất 4 giờ. c và a cùng hoàn thành công việc đó mất 2,5 giờ. hỏi nếu cả ba người cùng làm thì mất bao lâu thì xong công việc đó?
- Bài 17:: có ba vòi nước chảy vào cái bể cạn nước. nếu mở vòi thứ nhất và vòi thứ hai trong 9 giờ thì được 1/3 bể. nếu mở vòi thứ hai và vòi thứ ba trong 5 giờ thì được 1/2 bể. nếu mở vòi thứ nhất và vòi thứ ba trong 6 giờ thì được 1/2 bể. hỏi mở cả ba vòi cùng một lúc thì bao lâu bể đầy?
- Bài 18:: một bể nước có ba vòi nước gồm vòi thứ nhất và vòi thứ hai chảy vào, vòi thứ ba tháo ra.vòi thứ ba đặt cách đáy bể bằng ! 1/4 chiều cao bể. nếu bể có ! 1/4 nước, mở vòi thứ nhất, đóng vòi thứ hai thì sau 10 giờ bể đầy, mở vòi thứ hai đóng vòi thứ nhất thì sau 15 giờ bể đầy. nếu bể đầy nước mở vòi thứ ba, đóng hai vòi kia thì 12 giờ sau bể không chảy được nữa. hiện tại bể đang cạn, nếu mở cả ba vòi thì bao lâu bể đầy?
- Bài 19:: hai người thợ cùng làm một công việc, nếu người thứ nhất làm một
- mình thì hết 10 giờ, người thợ thứ hai làm một mình thì hết 15 giờ mới xong công việc. đầu tiên người thứ nhất làm trong một số giờ rồi nghỉ. sau đó, người thứ hai làm tiếp luôn thì hết 11 giờ cả thảy xong công việc. hỏi người thứ nhất đã làm trong mấy giờ?
- Bài 20:: hai người cùng làm một công việc thì mất 48 ngày sẽ xong. vẫn công việc ấy người a làm 63 ngày rồi người b làm tiếp 28 ngày mới xong. hỏi nếu người a làm một mình thì mất mấy ngày mới xong?
Dạng 6: Một số bài toán về Tỉ số phần trăm
- Bài 1:: một cửa hàng được lãi 20% so với giá bán. hỏi cửa hàng đó được lãi bao nhiêu phần trăm (%) so với giá mua?
- Bài 2:: giá bán một máy thu thanh là 425000 đồng. sau 2 lần giảm giá liên tiếp, mỗi lần giảm 10% giá trước đó thì giá bán của máy thu thanh còn bao nhiêu đồng?
- Bài 3:: một nông trường ngày đầu thu hoạch được 20% tổng diện tích reo trồng. ngày thứ 2 thu hoạch được 40% diện tích còn lại. ngày thứ 3 thu hoạch được 40% diện tích còn lại sau 2 ngày. hỏi nông trường đó còn lại mấy phần trăm diện tích chưa được thu hoạch?
- Bài 4:: một người mua 6 quyển sách cùng loại vì được giảm 10% giá bìa nên chỉ phải trả 729000 đồng. hỏi giá bìa mỗi quyển sách là bao nhiêu?
- Bài 5:: một người bán thực phẩm được lãi 25% theo giá bán. lần 1 người đó bán 1kg đường và 1kg gạo được 10500 đồng. lần 2 bán 1kg đường và 1kg đậu xanh được 19000 đồng. lần 3 bán 1kg đậu xanh và 1kg gạo được 15500 đồng. hỏi giá mua 1kg mỗi loại cửa hàng đó là bao nhiêu đồng?
- Bài 6:: lượng nước trong hạt tươi là 16%, người ta lấy 200kg hạt tươi đem phơi thì khối lượng giảm đi 20kg. tìm tỉ số phần lượng nước trong hạt đã phơi?
- Bài 7:: giá hoa tháng tết tăng 20% so với tháng 11, tháng giêng giá hoa lại hạ hơn 20%. hỏi giá hoa tháng giêng so với giá hoa tháng 11 thì tháng nào rẻ hơn và rẻ hơn mấy phần trăm?
- Bài 8:: một cửa hàng nhân ngày khai trương (ngày đầu tiên mở cửa hàng) đã hạ giá 15% giá định bán mọi thứ hàng hoá. tuy vậy cửa hàng đó vẫn được lãi 29% mỗi loại hàng hoá. hỏi nếu không hạ giá thì cửa hàng được lãi bao nhiêu phần trăm?
- Bài 9:: một người mua 11 thùng bánh, mỗi thùng 12 gói bánh, giá mua tất cả là 396000 đồng, người ấy đã để lại một số gói bánh cho gia đình ăn, số còn lại đem bán bới giá 4500 đồng một gói. tính ra số tiền bán bánh bằng 125% số tiền mua bánh. hỏi người đó đã để lại mấy gói bánh cho gia đình ăn?
- Bài 10:: tính diện tích hình chữ nhật, biết rằng nếu chiều dài tăng thêm 20% số đo chiều dài, chiều rộng giảm 20% số đo chiều rộng thì diện tích giảm 30m2.
- Bài 11:: trong nước biển chứa 2,5% muối. để lấy 513kg muối thì cần phải lấy từ dưới biển bao nhiêu lít nước để làm bay hơi? biết 1 lít nước biển nặng 1026kg.
- 1/2 : Aspose.Words.e5896a3d-8967-49b4-ba76-3ede76fac7b2.001.png
- a/b : Aspose.Words.e5896a3d-8967-49b4-ba76-3ede76fac7b2.009.png
- m/n : Aspose.Words.e5896a3d-8967-49b4-ba76-3ede76fac7b2.020.png
- 1/3 : Aspose.Words.e5896a3d-8967-49b4-ba76-3ede76fac7b2.023.png
- 1/4 : Aspose.Words.e5896a3d-8967-49b4-ba76-3ede76fac7b2.005.png
- 1/5 : Aspose.Words.e5896a3d-8967-49b4-ba76-3ede76fac7b2.004.png
- 2/3 : Aspose.Words.e5896a3d-8967-49b4-ba76-3ede76fac7b2.014.png
- 1/4 : Aspose.Words.e5896a3d-8967-49b4-ba76-3ede76fac7b2.018.png
- 1/6 : Aspose.Words.e5896a3d-8967-49b4-ba76-3ede76fac7b2.002.png
- 3/4 : Aspose.Words.e5896a3d-8967-49b4-ba76-3ede76fac7b2.016.png
- 2/5 : Aspose.Words.e5896a3d-8967-49b4-ba76-3ede76fac7b2.012.png
- 1/12 : Aspose.Words.e5896a3d-8967-49b4-ba76-3ede76fac7b2.040.png
- 5/12 : Aspose.Words.e5896a3d-8967-49b4-ba76-3ede76fac7b2.044.png